Nieuw Rijsenburg

1. Nieuw Rijsenburg in het kort

Nieuw Rijsenburg is een boerderij waar langdurige behandeling en begeleiding wordt geboden aan jong-volwassenen. Gedurende ongeveer een jaar tijd bieden wij een combinatie van werken, wonen en behandeling in een groep. Het doel van de begeleiding is mensen te helpen hun leven zodanig vorm te geven dat zij op een meer zelfstandige wijze hun weg in de maatschappij kunnen vinden. Er wordt gewerkt op basis van antroposofische uitgangspunten, wat overigens niet betekent dat wij de bewoners een levensvisie willen opdringen.

Nieuw Rijsenburg maakt deel uit van de Lievegoed Zorggroep, die een landelijk aanbod antroposofische zorg biedt bij problemen op de gebieden van psychiatrische, verslavingsdiagnoses of verstandelijke beperking.

De therapeutische woon-werkgemeenschap Nieuw Rijsenburg bevindt zich in een verbouwde boerderij, waarin ook een professioneel geleid landbouwbedrijf is gevestigd. Er wordt gewerkt volgens de uitgangspunten van de biologisch-dynamische landbouw. In de boerderij zijn tevens de gezamenlijke ruimten waar de bewoners eten, therapie hebben of recreëren. Naast de boerderij staat het slaaphuis, waar iedere bewoner een eigen kamer heeft.

De bewoners werken in een gezond dagritme op de boerderij: in de veehouderij en de kaasmakerij, in de tuin of de winkel, in het onderhoud van de gebouwen en in de huishouding. Het werk is van direct belang voor het functioneren van de gemeenschap. Naast het werken en de sociale en culturele activiteiten wordt een behandelaanbod geboden, dat bestaat uit psychiatrische begeleiding en zo nodig medicatie, groeps- en individuele gesprekken, aanvullende antroposofische therapieën als kunstzinnige therapie, bewegings- en euritmietherapie, muziek en zang, en veel ruimte voor expressie (toneelspelen, dansen). Op de boerderij zijn 16 plaatsen voor een klinische behandeling, die in principe 12 maanden duurt. Daarnaast is er een aantal plaatsen voor deeltijdbehandeling en poliklinische nazorg, waarbij niet op de boerderij wordt gewoond; hierbij wordt het leeftijdscriterium flexibeler gehanteerd.

2. Doelgroep

Het programma van Nieuw Rijsenburg is bedoeld voor mensen tussen de 18 en 28 jaar met psychiatrische problemen of levensloopproblematiek. De problemen verschillen; de levensfase van de bewoners is de verbindende factor. Gemotiveerd zijn om je leven te veranderen, blijkt een belangrijke voorwaarde voor een succesvol verblijf op Nieuw Rijsenburg. Daarnaast moeten bewoners fysiek in staat zijn de lichamelijke arbeid te verrichten, die een agrarisch bedrijf met zich meebrengt. Door haar open karakter heeft Nieuw Rijsenburg geen plaats voor mensen in een actuele psychose, met actuele verslavingsproblematiek of mensen die niet aanspreekbaar zijn op hun gedrag (bijvoorbeeld bij agressief of suïcidaal gedrag).

3. Werkwijze

De combinatie van werken, wonen en behandeling in een groep, vormt de kern van een verblijf op Nieuw Rijsenburg. Onze therapeutische benadering is enerzijds gebaseerd op de visie dat lichaam, ziel en geest een geheel vormen; anderzijds op het versterken van de gezonde kanten van ieder mens. Vanuit deze uitgangspunten spreken we de bewoners aan, om samen met hen te zoeken naar herstel en naar het vinden van een innerlijke basis voor een gezond, zelfstandig leven.

Werken

Het werken op en om de boerderij is tastbaar en, door het contact met de natuur, gezond en helend. We zien het werk dan ook als het eerste therapeutische middel. Het brengt een vast ritme van activiteit en rust, van dag en nacht en van dagen in de week met zich mee. Ritme is in onze visie een dragende kracht en vormt een belangrijke basis voor gezondheid. Het ritme van de seizoenen beleef je op een boerderij iedere dag aan den lijve, en met de (antroposofische) jaarfeesten, die gezamenlijk worden gevierd, beleven we het ritme van het jaar heel bewust. Omdat de werktaken (boerderij, huishouding en bereiden van de maaltijden, onderhoud) allen van direct belang zijn voor de gemeenschap, kan de zin ervan heel rechtstreeks worden ervaren: als iemand ergens op de boerderij zijn taak niet goed doet, heeft dat gevolgen voor de anderen. De producten die worden verbouwd of gemaakt op de boerderij zijn deels voor eigen consumptie; daarnaast worden ze in de boerderijwinkel verkocht, en aan winkels in de omgeving en de groothandel geleverd. Het samen werken aan zinvolle taken en het dragen van verantwoordelijkheid hiervoor vormen een oefening in het nemen van verantwoordelijkheid voor het eigen leven, inclusief de problemen die men daarin tegenkomt. Buiten de werkuren, de therapie en de sociale activiteiten zijn de bewoners vrij om hun eigen tijd in te vullen.

Het ontwikkelen van een hobby vinden we belangrijk. Om die reden is er geen radio en televisie; we willen hiermee bewoners stimuleren tot een actieve vrijetijdsbesteding.

Behandeling

Tijdens de opname heeft iedere bewoner zeer regelmatig contact met een persoonlijk begeleider (mentor) en een werkbegeleider. Verder bestaat het behandelteam uit een psychiater (hoofdbehandelaar), een psycholoog, verpleegkundigen en therapeuten die kunstzinnige, bewegingstherapie en uitwendige therapie kunnen bieden, evenals muziek en zang. In groepsgesprekken wordt ingegaan op de persoonlijke biografie van bewoners en worden belevingen en ervaringen besproken en met elkaar gedeeld. Aan Nieuw Rijsenburg is ook een huisarts verbonden, die iedere bewoner aan het begin van de opname onderzoekt. Wij bieden 24 uur per dag begeleiding. In crisissituaties, als verblijf op de boerderij niet langer verantwoord is, kan een bewoner tijdelijk worden overgeplaatst naar de Bernard Lievegoed Kliniek in Bilthoven. Tegen het eind van een verblijf zal de begeleiding zich vooral richten op hulp bij het vinden van woonruimte, werk of een opleiding, kortom op herintegratie in de maatschappij.

Wonen

Het leven in een groep leeftijdgenoten, waarbij aandacht is voor het creëren van vertrouwen en veiligheid, is ondersteunend bij het werken aan herstel en terugkeer naar de eigen leefsituatie. Het sociale en culturele leven is rijk; de avondprogramma's bieden veel ruimte voor expressie in beeldende kunst, muziek en toneel binnenshuis, en het bezoeken van activiteiten en evenementen buitenshuis. In de zomer gaan de bewoners met een aantal medewerkers op vakantie. In een week vol sport, spel en uitstapjes ontstaat er een extra sociale band in de groep. In de wintermaanden bereiden de bewoners, onder leiding van een regisseur en een zangdocent, de opvoering voor van het Oberufer Kerstspel. Dit wordt rond Kerst een aantal malen gespeeld voor familie, vrienden en bekenden en medewerkers van de instelling. Het maanden intensief met elkaar aan een groot doel werken is een bijzondere belevenis. Bij het vertrek van een bewoner is er een groot afscheid met liedjes en sketches door bewoners en medewerkers. De bewoner krijgt hier op vaak humoristische of ontroerende wijze een spiegel voorgehouden over het afgelopen jaar. Van de bewoners wordt verwacht dat zij actief deelnemen aan het gemeenschapsleven; zij kunnen hierin een begin vinden voor nieuwe interesses en een kader voor hun zelfstandige leven na de opname.

4. Familie en naasten

We streven ernaar om de familie en de naaste kring verwanten van de bewoner, bij de behandeling te betrekken. De ervaring leert, dat het kunnen delen van wat men ervaart tijdens het jaar dat men op Nieuw Rijsenburg verblijft, een positieve invloed heeft op de wijze waarop men erin slaagt de draad van het leven daarna weer op te pakken. Dit betekent dat familie en naasten kunnen worden uitgenodigd om bij onderdelen van de behandeling of bij bepaalde evenementen aanwezig te zijn. Bewoners kunnen in overleg met hun persoonlijk begeleider op vrije avonden bezoek ontvangen. Buiten de werk- en therapietijden zijn bewoners bereikbaar via hun mobiele telefoon of via de bewonerstelefoon (0343 518 875).

Familieleden en andere naasten kunnen, als zij daar behoefte aan hebben, contact opnemen met de persoonlijk begeleider van een bewoner. De persoonlijk begeleider zal dan altijd informeren of de familie dit met de bewoner besproken heeft. Contact vanuit het behandelteam van Nieuw Rijsenburg met familie of naasten van een bewoner, vindt slechts plaats in overleg met de bewoner. Mocht een bewoner daartegen bezwaar hebben, dan wordt dit gerespecteerd; alleen in noodsituaties kan hierop door het team een uitzondering worden gemaakt.

5. Duur en fasering van de behandeling

Een opname op Nieuw Rijsenburg duurt in principe twaalf maanden. Elke dag heeft een vast programma. De weekends zijn vrij van zaterdagochtend tot zondagavond. De boerderij is dan gesloten, behalve bij de jaarfeesten of andere speciale activiteiten, als die in een weekend vallen.

In het proefverblijf van een week maken we wederzijds kennis met elkaar en werkt de aspirant-deelnemer een dag in elk werkgebied. Als aan het eind van de proefweek door beide partijen gekozen wordt voor een vervolg, dan wordt een behandelovereenkomst opgesteld.

Fase van het aankomen

De eerste fase, in het teken van aankomen, duurt in het algemeen zes tot acht weken. Hierin vindt, na de eerste diagnosestelling tijdens de opnameprocedure, zonodig verdere diagnostiek plaats en krijgt de bewoner de gelegenheid om de "spelregels" van de therapeutische woon-werkgemeenschap beter te leren kennen en zich er thuis te gaan voelen.Tijdens een eerste therapiebespreking, waar de bewoner niet bij aanwezig is, vormen de persoonlijk begeleiders, de werkbegeleiders, de huisarts en de psychiater, met elkaar een beeld van de bewoner en van het gewenste behandelbeleid. Naar aanleiding hiervan wordt de behandelovereenkomst verder aangescherpt. De bewoner vindt in deze fase een eigen plek in het werk en het sociale leven op de boerderij. Het behandelaanbod bestaat uit individuele en groepsgesprekken en uitwendige therapie. In de regel brengt elke nieuwe bewoner de eerste zes weken op het terrein van Nieuw Rijsenburg door, met uitzondering van de weekends.

Fase van verandering

In de tweede fase, de veranderingsfase, staan centraal: het groeien in je kracht, het leren omgaan met je zwakheden en het leren dragen van verantwoordelijkheid. Er wordt gewerkt aan het ontwikkelen van een evenwicht, zowel in het werk als in het functioneren in de groep. De behandeling bestaat in het algemeen uit kunstzinnige therapie, euritmietherapie, biografiewerk in de groep en individuele gesprekken. Deze fase duurt van de derde tot de tiende maand van het verblijf.

Fase van afscheid

De derde fase, die van afscheid nemen, duurt ongeveer twee maanden. Hierin staat de oriëntering op de maatschappij, op wonen, werken of studeren, centraal. Er wordt geoefend met het in praktijk brengen van wat de bewoner tijdens het verblijf heeft geleerd, en met het handhaven van evenwicht in een nieuwe situatie. Bewoners die na hun verblijf zelfstandig gaan wonen, brengen in de regel deze laatste fase door in een apart huis op ons terrein, de Meridiaan. Hier woont en leeft men als groep zelfstandig: voor de maaltijden, de was en het onderhoud van het huis en de tuin zorgen de bewoners van de Meridiaan zelf. Met bewoners en team van Nieuw Rijsenburg wordt omgegaan als met ‘buren". Soms werken bewoners van de Meridiaan nog op de boerderij, maar vaak werken of studeren zij elders; zij hebben dan ook een individueel aangepast dagrooster. Er is nog een behandelaanbod in de vorm van groepsgesprekken, individuele gesprekken en soms kunstzinnige therapie.

Nazorg

Naast de genoemde drie fases, waaruit een verblijf meestal bestaat, is er de mogelijkheid van een poliklinische nazorgfase. Gedurende maximaal een jaar na het verblijf kan, indien nodig, nazorg worden geboden in de vorm van individuele of groepsgesprekken. Deze gesprekken vinden plaats met de persoonlijk begeleider en / of de psychiater.

Het aanbod deeltijdbehandeling

Deeltijdbehandeling bij Nieuw Rijsenburg kan voorafgaand aan of na afloop van een opname worden aangeboden, maar ook los daarvan. De behandeling is bedoeld voor mensen met een psychiatrische of biografische problematiek. Er is geen leeftijds-bovengrens zoals bij de opname. Door haar open karakter heeft Nieuw Rijsenburg geen plaats voor mensen in een actuele psychose, met verslavingsproblematiek of voor mensen die niet bereid zijn om hun gedrag bespreekbaar te maken. De persoonlijke wil om te veranderen, die zichtbaar wordt in je dagelijks handelen, is een bepalende factor voor het slagen van een behandeling op Nieuw Rijsenburg. Daarnaast moet je kunnen (leren) samenwerken en fysiek in staat zijn de lichamelijke arbeid te verrichten, die een agrarisch bedrijf met zich meebrengt. In overleg wordt besproken of een deelnemer aan de deeltijdbehandeling hele of halve dagen komt werken, en voor hoeveel dagen per week.

Uitgangspunt daarbij is dat men met behulp van het werk een gezonde dagstructuur in stand kan houden. De deeltijdpatiënt neemt naast het werk deel aan het werkgebiedenoverleg, waar bijvoorbeeld besproken wordt hoe de samenwerking verloopt in het werkgebied. Bovendien krijgt iedere deeltijdpatiënt een vaste mentor, met wie wekelijks een gesprek plaatsvindt. Indien zinvol kunnen verder tot het programma behoren: gesprekken met de psychiater (die zo nodig ook de medicatie voorschrijft), deelname aan het biografie-groepsgesprek, het sociale groepsgesprek of aan creatieve therapie.

Aanmelding en verdere procedure
Wie zich aan wil melden wordt verzocht een brief te schrijven van maximaal 2 pagina's, waarin een korte levensbeschrijving wordt geschetst, de problematiek wordt omschreven en de wens tot opname wordt gemotiveerd. Klik hier voor adresgegevens